ORTODONTİ

Ortodonti nedir?

Ortodonti halk arasında tel tedavisi olarak bilinir. Esasında ortodontinin anlamı düzgün diş demektir. Yani ortodonti çapraşık dişleri alt ve üst çene dengesizlikleri ile ilgili bir bilim dalıdır. Ortodonti tedavi birçok nedenlerden dolayı yapılır. Herkesin ilk olarak öngördüğü estetikliktir çapraşık dişlerinin düzenli hale gelmesini istemesidir. Bu nedenle bu tedavi yöntemi tercih edilmektedir. Bununla birlikte çapraşık dişlerde hijyeniklik düzgün dişlere göre biraz daha zor sağlanmaktadır. Düz duvarın girintili çıkıntılı duvara göre daha kolay temizlenmesi bu hijyenikliğe örnek gösterilebilir. Ön açık kapanış dişlerin ön tarafta tam birleşmediğinden dolayı konuşmayı etkilemektedir ortodonti ile bu düzeltilebilir. Bazı çene eklemi problemi olan hastalara artılar sağlar fakat her çene eklemi problemi olan hastayı tedavi etmeyebilir. Bunun yanında artı tedaviler gerekebilir. Ortodonti buna sadece yardımcı olur. Ağız alt ve üst çenenin kapanışını düzelttiği için çene eklemlerine olumlu etkileri bulunmaktadır.

Ortodonti tedavisinde acı ve ağrı hissedilir mi?

Braketlerin yani tellerin ağıza takılması esnasında kesinlikle acı ve ağrı hissedilmez. Ama her tel tedavisinde ilk 2-10 gün arasında bir alışma dönemi vardır. İlk defa dişler hareketlenir. Hareket ettirilmesi için bir kuvvet uygulanır. Bu kuvvet sonucunda azda olsa rahatsızlık hissedilir. Bu rahatsızlık örneğin gözlük takıldığında kulağınızda ve burnunuzun üzerinde yaratacağı baskı türünden olacaktır. Gözlük takıldıktan 10-15 dakika gibi bir sürede alışıyorsanız teller takıldıktan sonra 2-10 gün içerisinde alışkanlık kazanılacaktır. Hafif ağrı dediğimiz ise hassasiyetlik durumudur bunun önlemini de ağız gargaralarıyla ve ağrı kesiciler alarak o alışma sürecini atlatıyoruz.

Diş teli zarar görürse ne yapmak gerekir?

Ortodonti tedavilerde bazen braketler kırılabilir. Bunların nedeni sert besinler yediğimizde, sakız çiğnediğimizde, lokum ve jel türünde yumuşak şekerleme gibi besinler tüketmemiz ile gerçekleşebiliyor. Ortodonti tedavilerde çok ender acil durumlarla karşılaşılabilir genelde acil durumlar oluşmaz braketler koptuğu zaman herhangi bir tehlike arz etmezler. Sadece yapılması gereken şey eğer braket ağızdan çıkmışsa onu bir peçeteye sarıp saklanması ve doktorunuza bilginin aktarılmasıdır. Duruma göre yapıştırma işlemi doktorunuzun belirleyeceği randevuda gerçekleştirilir.

Ortodonti hangi yaşlarda uygulanır?

Normalde her anne baba çocuğunu 7-8 yaşına geldiğinde bir ortodonti uzmanına muayene ettirmelidir. Fakat bu sadece 7-8 yaşındakilere uygulanır anlamına gelmemelidir. Ortodonti tedavi her yaştaki sağlam kemik ve diş yapısı bulunan hastaya uygulanabilir ve dişleri hareket ettirilebilir. Çocuk ve erişkin ortodontisi arasında farklılıklar bulunmaktadır. Çocuklarda büyüme gelişimi esas alınır. Halk arasında dişleklik ve kuş yüzü denilen yani üst çene ileride alt çene gerideyse veya alt çenesi ileride üst çenesi gerideyse bunlar çocuğun buluğ çağındaki büyüme gelişim potansiyeli kullanılarak tedavi edilir. Eğer 20 yaşların üzerinde erişkin bir hastada bu rahatsızlık mevcut ise tedavi yöntemi değiştirilir. 20 yaşların üzerindeki hastalarda büyüme gelişimi durduğu için üst çene veya alt çenede ilerideyse plastik cerrahlar eşliğinde ameliyatlarla bu hastalar tedavi edilir.

Ortodonti tedavi ne kadar sürer?

Tedavi süreleri diş yapısı, kemiğin durumu ve hastanın yaşına göre farklılıklar göstermektedir. Eğer genç yaşta ve çocuk bir hastamızda iskeletsel bozukluk varsa tek çene diğer çeneye göre ileride veya geride ise bunun tedavi süreci 2-2,5 yıl sürmektedir. İskeletsel bir bozukluk olmayıp dişlerde çapraşıklık varsa 3 ay 6 ay veya 24 aya kadar uzayabilir. Erişkinlerdeki diş hareketi çocuklara göre daha yavaştır. Eğer erişkinlerde iskeletsel bir bozukluk varsa hem tel tedavisi hem plastik cerrahlar eşliğinde ortognatik cerrahi yapılmış ise tedavi süreci uzar ve 2-2,5 seneyi bulabilir.
Genel ve normal olarak ortodonti tedaviler 1,5-2 sene arasında sürebilir.

Ortodonti tedaviden sonra nelere dikkat edilmeli?

Ortodonti tedavisinin olumlu sonuçlanmasında doktorlara düşen önem payının yanında hastaların da tel takıldıktan sonraki dönemdeki payı yüksektir. Kimyasal yapıştırıcılarla yapıştırılan braketlerin kırılma riskleri her zaman vardır. Bu kırılmayı önlemek için bazı alışkanlıkların değiştirilmesi gerekmektedir. Kesinlikle çerez, cips yenmeyecek, çekirdekli bir besin hemen ağıza atılmamalı örneğin zeytin çekirdeği çıkartılarak yenmeli, ısırıp kopartma hareketinden kaçınılmalı örneğin elmayı bütün ısırmayıp bıçakla küçük dilimler halinde arka diş bölgesine bırakılarak çiğneme işlemi gerçekleştirilmeli. Kola benzeri asitli içecekleri çok az tüketilmeli eğer bu içecekleri çocuklar tüketecekse kesinlikle pipet kullanılmalı ve normal bir kişiye göre ağız hijyenine daha çok özen gösterilmesi gerekmektedir. Dişler üzerinde teller yapışık olduğu için yiyecek artıkları daha kolay birikeceğinden günde en az üç defa ve yardımcı fırçalar kullanarak da ağız hijyeni sağlanmalıdır.

*Daha fazla bilgi için, Ortodonti

Antalya, Uncalı Ağız ve Diş Polikliniği , Ortodonti